Guldenroede (echte) - Solidago virgaurea L.

Historiek

Guldenroede maakte in lang vervlogen tijden naam als een kruid dat uitstekend wonden kon genezen. Zijn oude Latijnse benaming was Consolidae saracenias, oorspronkelijk vertaald als heidens wonderkruid. Guldenroede werkt ontsmettend en versnelt de genezing van wonden. 
Er bestaan meer dan 100 soorten guldenroede, waarvan er vroeger enkele werden gebruikt door Noord-Amerikaanse indianen, vb de solidago canadensis die je moest kauwen bij keelpijn. De eerste vermelding van echte guldenroede als kruid voor de nieren komt van Arnold van Villanova (1240-1311), sindsdien wordt de diuretische werking in alle kruidenboeken aangestipt.
Dodoens beschreef vooral de samentrekkende werking van echte guldenroede bij tandvleesproblemen, keelpijn en allerlei wonden. Hij ontdekte ook dat de plant water en eventuele stenen in de nieren afdrijft.
Culpeper adviseerde echte guldenroede als venusplant bij nier- en blaasklachten en als wondmiddel.

Botanisch

Familie: Asteraceae

Botanische beschrijving

Guldenroede is een overblijvende plant met rechtopstaande stengel, rolrond, kaal of iets behaard met opgerichte bloeitakken aan de top van de stengel bijeen. De bladeren zijn eirond of lancetvormig, gezaagd en licht behaard.
De bloei houdt lang aan: van juli tot begin december. De goudgele bloempjes staan met 10 tot 20 bijeen in hoofdjes die zo een pluim vormen. De onderste bloempjes gaan het eerst open. De binnenste bloempjes zijn buisvormig en hebben meeldraden en een stamper terwijl de buitenste bloempjes kortstralig zijn en enkel meeldraden hebben. De plant heeft een wortelstok, is knoestig met talrijke wortels. De smaak is bitter.

Biotoop

Guldenroede is terug te vinden in Europa en Noord-Amerika in droge bossen en kapvlakten op lichte, niet al te arme grond.

Naamsverklaring

Solidare betekent bevestigen, helen, versterken. Solidum agere: vast, gezond of solide maken. Virga: roede en aureus: gouden.

Gebruikte deel

Herba virgaureae: de verse, bloeiende toppen. Soms de gehele bovengrondse plant. Drogen bij lage temperatuur!

Inhoudstoffen

etherische olie;
bioflavonoïden;
anthocyanidine;
looistoffen;
saponines;
bitterstoffen;

Genezende werking

Guldenroede is:

  • urinedrijvend;
  • helpt bij oedemen, jicht en reuma;
  • wordt gebruikt bij de behandeling van nier- en blaasaandoeningen;
  • helpt bij moeilijk te genezen wonden;
  • is aangewezen bij acute en chronische ontstekingen van de bovenste luchtwegen.

Toxiciteit en nevenwerkingen

Geen bekend. Let op: bij chronische nieraandoeningen en oedemen door hart- en nierlijden enkel onder begeleiding van een arts innemen.
Geen. Zorg wel voor een goede vochtinname bij gebruik van guldenroede. Het stuifmeel van guldenroede is één van de bekende oorzaken van hooikoorts.
Opgelet met gelijkertijd gebruik van reguliere diuretica!

Andere toepassingen

Culinair

Van guldenroede maakt men vooral thee van de blaadjes en bloeiende toppen. Vanwege de kruidige smaak kan men de blaadjes en bloemetjes in beperkte mate zelfs rauw eten. Ze kunnen vers in de soep gebruikt worden. Verder kan het ook goed gecombineerd worden met gebak, fruit en vruchtendrankjes.